Dementia Care Mapping (DCM)

DCM  Principes

Rond 1985 benoemde Prof. Tom Kitwood ( Universiteit van Bradford, UK) de vijf belangrijkste behoeften van mensen met dementie. In de mens-gerichte benadering ( Kitwood 1997) is compassie voor de mens met dementie gekoppeld aan hoogwaardige zorg voor alle noden en behoeften als troost en bemoediging, identiteit, geborgenheid, zinvol zijn en erbij horen. 

De positieve mens-gerichte benadering geeft mensen met dementie bestaanswaarde, ziet hen als individu met perspectief en ondersteunt hun noden en behoeften op psychologisch en relationeel niveau. Kitwood ontwikkelde met zijn Bradford Dementia Group een instrument om welbevinden en te meten: DCM, Dementia Care Mapping. Sinds 1991 wordt DCM in Engeland toegepast en door middel van wetenschappelijk onderzoek gevolgd en gevalideerd. Inmiddels is DCM internationaal in tenminste 24 landen in gebruik.

DCM methode

DCM is een methode om systematisch informatie te verzamelen omtrent de wereld waarin de mensen met dementie zich bevinden.
Een observatie, bijvoorbeeld op een zorgafdeling, vindt plaats op een doorsnee dag en duurt een aantal uren. 6 tot 8 personen kunnen gelijktijdig geobserveerd worden. In tijdframes van 5 minuten wordt nauwkeurig vastgelegd welke gedragingen en bewegingen bewoners laten zien, gecombineerd met de stemmingsuitdrukking en de mate van betrokkenheid bij de bezigheid of omgeving.
Interventies door zorgprofessionals worden eveneens systematisch maar anoniem genoteerd, uitgaande van de mate van tegemoetkoming aan de basisbehoeften. Dit levert informatie voor direct op de praktijk gebaseerde feedback.
Doordat deze methode goed wetenschappelijk gevalideerd is ( Bradford University UK diverse publicaties vanaf 1997, 8e versie sinds 2005) is de observatie in data vast te leggen en te bewerken.

DCM : gericht op ontwikkeling van kwaliteit en zorgproces  

Zorg vanuit het perspectief van de bewoner met dementie betekent inzicht in en aansluiting op dat perspectief. DCM biedt zicht op 'natuurlijk' gedrag en stemmingsbewegingen binnen het dementieproces maar ook op 'niet-natuurlijk gedrag en niet- natuurlijke stemmingswisselingen' al dan niet gerelateerd aan de invloeden of  interventies in de omgeving. DCM is daarmee een instrument om kwaliteit van leven en welzijn te onderzoeken. DCM  kan toegepast worden om het welbevinden van een groep of van individuele bewoners te registreren. Daarnaast is DCM een methode om zorginterventies te observeren. Door gegevens te verzamelen omtrent interventies is DCM een krachtig praktijkgericht feedback instrument voor zorgteams.
DCM is een methode waarmee veranderingsprocessen gestuurd en ondersteund kunnen worden door de systematische verzameling van gegevens over het welbevinden van mensen met dementie in samenhang met de zorginzet en zorgkwaliteit.
Door middel van herhaalde DCM metingen zijn veranderingsprocessen in de zorg wetenschappelijk te volgen, zowel op welbevinden van zorgvragers, als ook op betrokkenheid en arbeidssatisfactie van zorgverleners.

Artikel DCM

Onlangs verscheen in Denkbeeld een artikel over een DCM-onderzoek, uitgevoerd door bureau G&D. Dit onderzoek is uitgevoerd om zicht te krijgen op het welbevinden van mensen met dementie, hun kwaliteit van leven en hoe de zorg daar een positieve bijdrage aan kan leveren. Bureau G&D heeft daarvoor de afgelopen drie jaar 140 bewoners met dementie, wonend in 13 verschillende verpleeghuisafdelingen in Nederland geobserveerd. Meer over de bevindingen van de observaties en de conclusies die Bureau G&D heeft getrokken, lees je in dit artikel:  Mensen met dementie; zorg en welbevinden zichtbaar gemaakt.

 

Voor meer informatie over DCM: neem contact op met Lidwien Kroon, tel.  0416 651666